Dit is geen spirituele ontboezeming over hoe dit boek verscheen. Nog voordat er woorden verschenen, verscheen er iets. Geen besluit, geen plan en geen idee. Pas later werd dit gelezen als de eerste aanzet van dit boek.
Initiatief
Er werd iets ervaren dat niet werd gemaakt. Geen initiatief, geen beginpunt. Pas later zou dit worden herkend als “de eerste aanzet van dit boek”. Maar op dat moment was er alleen dit verschijnen. Er kwamen ervaringen die als samenhang werden gelezen. Daarna verschenen er meer ervaringen.
Zinnen.
Inzichten.
Structuren.
Niet geordend door iemand, maar als ervaringen die elkaar opvolgden. Herkenning liet losse ervaringen als samenhang verschijnen. Wat verscheen als losse ervaringen, werd gelezen als logica.
Wat zonder volgorde verscheen, werd gelezen als structuur.
Er werd geschreven zonder schrijver. Tijdens het schrijven werd geen sturing ervaren.
Er verschenen woorden.
Zinnen volgden.
Hoofdstukken vormden zich.
Niet omdat ze gemaakt werden, maar omdat ze verschenen en herkend werden. Er was geen twijfel, niet omdat alles zeker was, maar omdat twijfel niet verscheen. Er was geen inspanning, niet omdat er iets gedragen werd, maar omdat dragen niet verscheen. Achteraf werd dit gelezen als:“het schrijven ging moeiteloos”.
Proces
Wat hier gebeurde, wordt vaak een proces genoemd. Alsof er een ontwikkeling was, alsof er stappen waren, alsof iets zich ontvouwde in de tijd. Maar wat verschijnt, verschijnt steeds als dit.
De indruk van verloop ontstaat wanneer herkenning verschillende ervaringen met elkaar verbindt.
Misschien bestaat verloop niet uit tijd.
Mogelijk ontstaat de indruk van verloop doordat herkenning verschillende ervaringen als één geheel leest.
Wat verschijnt is steeds dit.
Wat gelezen wordt, lijkt een geschiedenis.
Dat verbinden wordt gelezen als tijd. En die tijd wordt gelezen als proces.
Wat nu als dit boek wordt gezien, is geen geheel dat vooraf bestond. Het is een lezing. Een samenhang die verschijnt wanneer ervaringen met elkaar worden verbonden. De hoofdstukken zijn geen delen van iets groters, maar manieren waarop lezen plaatsvindt.
Wat verschijnt, wordt herkend.
Wat herkend wordt, wordt verbonden.
Wat verbonden wordt, wordt gelezen als: een boek.
Essentie
Er is niets gemaakt.
Er is niets gestuurd.
Er verschenen ervaringen.
Herkenning verbond.
Lezen maakte samenhang zichtbaar.
Dat is alles.
En wat hier verschijnt, kan worden gelezen als “hoe dit boek ontstond”. Maar ook dat is slechts een lezing.
Bron het boek: Tijd als ervaring (verschijnt begin september)
Uit de serie Reis naar Helderheid














2 Responses
“Tijdens het schrijven werd geen sturing ervaren.”
Maar wás er sturing, hoewel niet bewust ervaren?
Als je het bekijkt vanuit het ontstaan van ervaring en beweging lijkt sturing te ontbreken.