Lets leven lijkt veiliger binnen de grote blokken

Huisje aan de kust (foto R. Vellekoop)

Wanneer de zon schijnt verschijnen er geen ‘streepwolken’ aan de hemel van Letland. Deze is nog blauw en blijft dat ook. In het Baltische staatje wonen nog geen 2 miljoen mensen op een oppervlakte gelijk aan ander half keer die van ons land. Voor de rest heeft de natuur er vrij spel, zo wonen er 400 berenkoppels in de wouden.

Lopend door de hoofdstad Riga waan je je in een provinciestadje met een klein authentiek centrum. Het stadje is een paar honderd art nouveau gebouwen rijk die aan het begin van de 20e eeuw zijn gebouwd. Sommige zijn keurig gerestaureerd en andere nog niet. Ze stammen uit een periode waarin de Letten zich proberen vrij te maken van het Russische Keizerrijk. Dit lukte echter pas in 1920.

Art Nouveau, Riga (foto R. Vellekoop)

Dan vallen eind 1939 de Sovjet buren het land binnen, zij moeten echter op hun beurt weer plaats maken voor de nazi’s van 1941 tot 1944. Waarna de Sovjet Unie tot 1990 de Baltische Republiek autoritair zal besturen.

De afgelopen week ligt de gemiddelde temperatuur boven de 25 graden Celsius tot wel 30 graden. Het straatbeeld van Riga wordt bepaald door vrouwen. Er wordt beweerd dat op de universiteit vijftig procent meer studentes rondlopen dan hun mannelijke tegenhangers.

Wanneer je hier onbezorgd rondloopt, in het kleine centrum veel te duur bier drinkt en er net buiten met aangename prijzen verrast wordt, kan je je bijna niet inbeelden hoe de inwoners geleden hebben in de voorbije eeuw onder zowel de nazi als sovjet bezetting.

Foto Riga (R. Vellekoop)
Foto Riga (R. Vellekoop)

Pas door bezoeken aan het voormalige KGB gebouw (inclusief gevangenis, lees ook Martelingen in Riga) dat nu als museum dienst doet en het Bezettingsmuseum ga je begrijpen waarom de Letten zich zo enthousiast bij de EU en de NAVO hebben aangesloten in 2004. De totalitaire regimes van de Duitse en Russische buren zorgden voor drie bezettingen, misdaden tegen de mensheid, deportaties (bijvoorbeeld in 1941 worden meer dan 15.000 vrouwen, mannen en kinderen weggevoerd naar Siberië), gevangenschap, verhoren, concentratiekampen, vernederingen en moord. De getuigenverslagen van honderden gedeporteerden (waarvan 1 op de 2 levend weet terug te keren) zijn gefilmd.

De bezettingsmachten verplichten de Letten dienst te nemen in hun legers. Daarnaast strijden ook nog eens in ’44 en ’45 elf duizend partizanen tegen de Sovjets. Vervolgens kolonialiseren de Sovjets het land in vijftig jaar tijd met de komst van 800.000 mensen uit andere Sovjet Republieken. Van 1939 tot 1949 neemt de bevolking door deportaties en vluchtelingenstromen af met 500.000 Letten.

Van deze onrust en leed is door de buitenstaander niets te merken, wanneer hij bijvoorbeeld de levendige markt bezoekt in de voormalige Zeppelin hallen van het Duitse leger uit begin 1900 in Riga. Hier kan je tegenwoordig groente, fruit, kaas, vlees, honing en kleding kopen.

Riga food hallen (foto R. Vellekoop)

Toch heeft de geschiedenis diepe sporen getrokken waarmee de inwoners nog steeds te maken hebben. Rond 295.000 inwoners zijn namelijk statenloos, hieronder zijn er velen die na 1990 lid waren van de Communistische Partij. Ze hebben geen stemrecht en vervullen geen dienstplicht. Veel Russischtaligen weigeren Lets te spreken, een taal die sinds 1905 op scholen wordt onderwezen.

Wanneer je dit alles tot je laat doordringen is de Letse angst voor Rusland begrijpelijk en logisch. Hun vrees nam zeker toe toen de bevolking van de Krim zich losmaakte van Oekraïne en aansloot bij Rusland. Een dergelijke aansluiting moet een nachtmerrie zijn voor de Letten met hun recente verleden.

Nadat we in de food hallen een kilo aardbeien hebben gekocht gaan we op weg naar de Riviera van Letland, Jurmalla. Een prachtige strook strand loopt tussen de Baltische Zee en het land. In het 32 kilometers lange Jurmalla staan veel dure huizen te pronken aan de kust. Ooit woonden hier partijbonzen, nu de rijken.

Huisje aan de kust (foto R. Vellekoop)

De enorme drukke stranden die we in ons land gewend zijn heb ik daar in ieder geval niet gezien, wel een prachtig langwerpig strand zonder duinen. Natuurlijk kan je dit land niet met goed fatsoen verlaten zonder twee enorme burchten te hebben bezocht.

Van Letland zullen mij bijblijven de propere straten en pleinen, maar ook het provinciale. Want daar hoort rust en ontspanning bij en die heb ik hier ook gevonden. Riga, de grootste plaats van het land, heeft niets van een hectische metropool, waar gestreste mensen elkaar omver lopen. Het stadje ademt rust en de wetenschap dat het vanzelf weer morgen wordt, maar dat ze voor de toekomst enkele veiligheidssloten op de deur hebben geschroefd.

 

Rob Vellekoop, 15 juni 2019

6 Comments

  1. ”Ik ga met jou geen discussie aan omdat je je emoties laat spreken” Jouw ware bedoelingen worden mij steeds duidelijker. Nee, het zijn geen emoties, maar jouw ziekelijke anti-communistische kronkels. Veel van jouw (sorry, niet jouw, maar van degenen die dat in jouw hoofd hebben gepompt) zijn ontkracht in Ludo Martens boek ‘Een andere kijk op Stalin’. Jouw woorden over communisme en de Sovjet Unie zeggen alles over jou. Je bent gewoon niet zoals je je voordoet. Iedereen waar jij je bij in- en opdringt en dat zijn er een paar heb ik gemerkt, kan beter heel goed oppassen wat ze tegen jou zeggen. Natuurlijk ”ga je de discussie niet met mij aan” en kom je met een warrig en volkomen ongefundeerd antwoord.
    Jij verdedigd fascisten en SS’ers, en daarom val je door de mand
    https://gerritherders.blogspot.com/2019/06/is-rob-vellekoop-wel-de-sociale-man.html

  2. Beste Gerrit,

    Je vliegt nu volledig uit de bocht. Je slaat volledig door. Dat is je goed recht, maar betrek je ideeën niet op mij. Ik ga met jou geen discussie aan omdat je je emoties laat spreken en niet je verstand. Dan ga je vaak domme dingen zeggen en roepen, terwijl je diep in je hart weet dat wat je zegt niet klopt.

    Het verschil tussen jou en mij is dat ik de nuance zoek. De Sovjet Unie was een dictatuur. Net zoals Nazi Duitsland dat was en zoals de VS zich er tot een aan het ontwikkelen is. Maar daarmee zeg ik niets over de bevolking van die landen, wel over hun leiders die niets dan schoften moeten zijn om hun bevolking zo te laten lijden.
    Met andere woorden de Sovjet Unie staat helemaal los van het communisme, dat in de kern van de zaak staat voor liefde voor je medemens en niet de dictatuur van de 5% over de 95% wat de Sovjet Unie en Mao ervan gemaakt hebben.

    Volgens mij verwar jij het communisme met de Sovjet Unie en Stalin/Lenin. De ideologie werd door deze heren misbruikt om macht te kunnen uitoefenen dat was het enige dat voor hen gold. Deze machtshonger en het bijkomende ziekelijke wantrouwen van Stalin heeft miljoenen onschuldige mensen het leven gekost, waaronder tienduizenden Letten die naar Siberie werden gedeporteerd, zoals met meerdere volken binnen de Sovjet Unie is gebeurd. Zij werden met honderdduizenden uit hun woningen verjaagd en naar andere Sovjet staten overgebracht zodat ze zich meer koest zouden houden en nog beter naar de zogenaamde communistische leiders konden luisteren.

    Nee, Gerrit, de ideeën van het zogenaamde linkse gedachtegoed hebben hun langste tijd gehad. Deze ideeën worden net als religies misbruikt om macht uit te oefenen. Laat je niet misleiden. Ik sta achter geen enkele ideologie. Het enige waar ik achter sta is zorgen voor elkaar en geven om elkaar en daar heb ik geen machthebber voor nodig.

  3. De SovjetUnie was een zionistische samenzwering die NIETS maar dan ook NIETS met het Russische volk te maken heeft.De bedoeling van die samenzwering was om het immense Rusland te onderwerpen en de bodemschatten te roven. Hetgeen zijn hoogtepunt bereikte onder Yeltsin. Het feit dat Poetin niet was uitgenodigd op de “herdenking” van de 2e wereldoorlog in Normandië zegt toch genoeg? Zonder de Russen was er geen einde aan de oorlog gekomen. En dat de Letten zo graag lid wilden worden van de fascistische EU vind ik heel erg tragisch. Het Rusland van Poetin zou ze veel meer kunnen brengen dan heel de smerige, rovende en moordende EU.

  4. Rusland is groot genoeg, misschien willen ze alleen een haven aan oostzee?

  5. ”ga je begrijpen waarom de Letten zich zo enthousiast bij de EU en de NAVO hebben aangesloten in 2004.” Deze zin zegt alles over jou gedachtenkronkel en je vooringenomen ”onderzoek” (kuch)
    Ach, dat is waar ook, jij bent er een blauwe maandag geweest, hebt een paar foldertjes gelezen en mogelijk een paar mensen die engels? spraken, dus jij weet er ALLES van. SCHAAM JE!

Geef een reactie

Uw e-mailadres wordt niet gepubliceerd.


*


Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.