Klimaat-activisten wachten niet langer, maar komen in actie

kolencentrale - foto 123rf

Op vrijdag zetten meer dan 20 activisten van Wij Stoppen Steenkool de grootste kolenoverslaghaven van Europa stil. De EMO – Europees Massagoed Overslag – in Rotterdam kan een dag lang geen steenkool doorvoeren, dit stremt voor even de klimaat verwoestende CO2 handel.

Wij Stoppen Steenkool verklaart:”Na passief verzet is iedereen gearresteerd. Wij zijn negen uur door de politie vastgehouden. Wij Stoppen Steenkool strijdt niet tegen de politie. Wij strijden tegen opwarming van de aarde omwille van onze eigen toekomst, maar ook tegen mensenrechtenschending en de gevolgen van klimaatdestructie voor andere mensen.”

“Wij wachten niet tot anderen het voor ons oplossen. Wij doen. Wij Stoppen Steenkool.”

Het begint als een ware klucht, een Rotterdams bedrijf lijkt de gemeente Rotterdam te slim af te zijn waardoor de gemeente nog 25 jaar zit opgescheept met steenkolenoverslag. Terwijl in november van het vorige jaar de meerderheid van de gemeenteraad zich heeft uitgesproken tegen verlenging van het contract met EMO. Belangrijke vraag ook: wat staat er nu precies in het contract.

De gemeente blijkt echter geen contract te hebben met EMO, maar het Gemeentelijk Havenbedrijf Rotterdam dat sinds 2004 is verzelfstandigd en omgevormd tot een naamloze vennootschap. Deze heeft twee aandeelhouders: de gemeente Rotterdam (70,8%) en de Staat (29,2%). De betrokken wethouder beweert dat hij niets kan veranderen aan het contract.

De klimaatbeschermers zijn tot actie overgegaan bij de kolenoverslag in de Rotterdamse haven, want zij hebben het vertrouwen in regeringen verloren. Onze regering is gegijzeld vinden ze door het bedrijfsleven. Zij vinden dat alles is geprobeerd. Petities, protesten, rapporten, gesprekken, internationale verdragen en meer dan 20 jaar klimaatconferenties. Ondanks de winst van de burgers in de rechtszaak tegen de Nederlandse staat in 2015 is de CO2-uitstoot alleen maar verder gestegen.

De verwarming van de aarde moet beperkt tot 1,5 graad. Dat is besloten. Dat is toegezegd. Maar zeggen de klimaatbeschermers als we het aan de beroepsbestuurders overlaten, gaat het niet gebeuren.

Eind vorige maand leek dat het huurcontract van EMO met het Havenbedrijf voor 25 jaar was verlengd. Milieuorganisaties en een meerderheid van de Rotterdamse gemeenteraad zijn tegen die verlenging, maar het oude contract geeft het kolenoverslagbedrijf de eenzijdige optie om het huurcontract te verlengen. Het contract is 25 jaar geleden afgesloten door de gemeente.

De vervuilende kolen komen van buiten Europa, en worden via de Rotterdamse haven doorgevoerd naar bijvoorbeeld kolencentrales in binnen- en buitenland. Om de uitstoot van CO2 tegen te gaan, vinden veel deskundigen dat er vooral snel een einde moet komen aan het gebruik van steenkool. Na Rotterdam is de haven van Amsterdam de tweede doorvoerhaven van steenkool in Europa. Amsterdam is minder coulant met de kolenoverslag en wil uiterlijk in 2030 overgestapt zijn op andere goederen.

D66-wethouder Adriaan Visser is verantwoordelijk voor de haven. Hij negeerde 19 weken lang het verzoek van de gemeenteraadsleden om inzicht.

Wij Stoppen Steenkool zegt dat het niet alleen gaat over verder opwarmen van onze aarde. De aangevoerde steenkool uit Colombia is verantwoordelijk voor het verdrijven van meer dan vijftigduizend mensen van hun grond. Hier ligt de steenkool in bergen van meer dan veertig voetbalvelden. De steenkool die indirect verantwoordelijk is voor meer dan drieduizend moorden. Drummond en Prodeco/Glenncore zijn verantwoordelijk voor deze doden, volgens Wij Stoppen Steenkool.

De kool wordt door de rest van Europa verbrand in kolencentrales. Als Rotterdam stopt met steenkool vervoeren dan wordt de doorvoer ervan drastisch verminderd. Geen enkele haven heeft de capaciteit om de Rotterdamse doorvoer over te nemen.

Wij Stoppen Steenkool is onderdeel van een groeiende beweging. Een beweging die zich niet laat afpoeieren door gemeenteraadsleden, die zich niet laat dicteren door multinationals, maar die terugslaat. In Duitsland heet deze beweging EndeGelande, in Engeland Reclaim the Power.

Rob Vellekoop, 11 maart 2018